Bir Başarı Öyküsü: Nuri Bilge Ceylan

Gençlik Yılları

Özgün karakteri, sinemaya olan usta bakışı ve her geçen gün katlanan başarılarıyla; Türk sinemasının en büyük değerlerindendir Nuri Bilge Ceylan. Gençlik yıllarında kendini ararken dünyanın dört bir yanında tek başına geziler yapmıştır. Kim bilir belkide kendini aradığı bu uzun yürüyüşler onu Cannes Film Festivali’ndeki kırmızı halıya taşımıştır.

Himalayalarda uzun yürüyüşlerinden biri, 1986

 

İlk olarak İstanbul Teknik Üniversitesi Kimya Mühendisliği bölümünü kazanan Ceylan, daha sonra dönemin politik şartları nedeni ile okulu bırakıp Boğaziçi Üniversitesi Elektrik Mühendisliği’ne geçer. Üniversite yıllarında fotoğrafçılık kulübü sayesinde ilk kez kamera arkasına geçmiş olur. Okulda vesikalık fotoğraf çekerek okul harçlığını çıkarır.

Boğaziçi Üniversitesi Mezuniyeti, 1985

 

Sinemaya İlk Adım

Mezun olduktan sonra ne yapacağına karar vermek için ülke ülke gezen Ceylan belli sürelerde İngiltere, İtalya, Nepal gibi ülkelerde yaşar. Türkiye’ye döndükten sonra arkadaşının kısa filminde rol aldığı sırada sinemanın büyüsüne kapılır ve kendi filmini çekmeye karar verir. Rusya’dan kendi valizinde getirdiği filmlerle ilk kısa filmi olan Koza’yı çeker. Film dünyanın en prestijli film festivallerinden Cannes Film Festivali’nde yarışmaya layık olan ilk Türk kısa filmi olur.

Koza, 1995

 

Dünyaca Tanınan Bir Yönetmen Doğuyor

İlk filmi ile böylesine bir başarı yakalayan Nuri Bilge Ceylan yolculuğuna Koza’nın devamı niteliğinde olan 3 filmi ile devam eder: Kasaba(1997), Mayıs Sıkıntısı(1999) ve Uzak(2002). Uzak Cannes Festivali’nde Büyük Jüri Ödülü’nü alıp Nuri Bilge’ye uluslararası bir ün kazandırır. Uzak filmi ile Nuri Bilge 23’ü uluslararası olmak üzere 47 ödül alarak Türk tarihinin en çok ödül alan filmi olur.

Uzak, 2002

 

Cannes Jüri Üyesi Nuri Bilge Ceylan

Sinema serüvenine 2006 yılında başrollerini eşi Ebru Ceylan ile paylaştığı İklimler filmi ile devam eder. Film ulusal ve uluslararası festivallerde 12 ödüle layık görülür. Bu ödüllerin arasında Cannes Film Festivali’nden FIPRESCI Ödülü de vardır. İki yıllık aradan sonra altıncı filmi olan Üç Maymun’u çeken Nuri Bilge, aralarında Cannes En İyi Yönetmen Ödülü de bulunan 11 farklı ödüle layık görülür. Bunca başarısının ardından 2009 yılında Cannes Film Festivali’ne jüri olarak davet edilecektir.

İklimler(2006)

Üç Maymun (2008)

Ülkesine büyük gururla dönen Ceylan, Anadolu’nun çorak topraklarında geçen filmi “Bir Zamanlar Anadolu’da”nın çekimlerine başlar. Yılmaz Erdoğan, Ahmet Mümtaz Taylan, Fırat Tanış gibi usta oyuncuların yer aldığı film; birkaç adamın kayıp bir cesedi arayışını konu alır. Filmlerinde kimsenin ilgisini ilk bakışta çekmeyecek sade konuları ele alan Nuri Bilge Ceylan’ın, belki de en büyük başarısı, yönetmenlik becerilerini kullanarak seyirciyi bir şekilde konunun içine hapsetmesidir. Film boyunca bambaşka bir dünyada olduğumuzu hissettiren sihirli parmaklara sahip olduğunu söylemek sanırım yanlış olmaz. Bir Zamanlar Anadolu’da filmi ile ikinci kez Cannes Jüri Büyük Ödülü’ne layık görülen Ceylan artık dünyanın tanınan başlıca yönetmenleri arasına ismini yazdırmıştır.

Bir zamanlar Anadolu’da oyuncuları Cannes Film Festivali’nde (2011)

 

Altın Palmiye Bir Kez Daha Türkiye’nin

Anadolu topraklarının sinemasal bereketini keşfeden Nuri Bilge bu kez Kapadokya’da 8. Filminin çekimlerine başlar. Eşiyle birlikte yazdığı senaryo 200 sayfayı aşkındır. Haluk Bilginer, Melisa Sözen, Demet Akbağ gibi usta oyuncuların yer aldığı film Ceylan’ın deyimi ile “bir aydınlık eleştirisidir”. Kapadokya’da yaşamını ablası ve eşi ile sürdüren Aydın karakterinin hikayesidir izlediğimiz. Yönetmen bize eski bir oyuncu ve yazar olan Aydın’ın çevresindekiler ile ilişkisi üzerinden çeşitli konularda sorular sordurur. Karakterlerle beraber, belki de karanlıkta kalmış derin soruların cevaplarını aratır.

Kış Uykusu (2014)

 

Sonunda beklenen olur ve belki de dünyanın en prestijli ödülü olan Palme d’Or’a Nuri Bilge Ceylan’ın Kış Uykusu filmi layık görülür. Şerif Gören ve Yılmaz Güney’in unutulmaz filmi Yol’un 1982’de aldığı ödülü o yıldan bu yana ilk kez Nuri Bilge alacaktır. Alırken ise 32 sene önce Yılmaz Güney’in verdiği selamın aynısını verir.

Bu büyük ödül ne yazık ki Türk medyasında hak ettiği yeri bulmaz. Hatta daha sonrasında filmin oyuncuları Haluk Bilginer, Melisa Sözen ve Demet Akbağ Türk medyasından bir tek kanalın dahi festivalde bulunmadığının altını çizerek tüm kanallara sitemde bulunurlar. Dünya genelindeki sinemalarda yaklaşık olarak 2 milyon 341 bin dolar hasılat elde eden film Türkiye’de 1 milyon 673 bin dolar’da kalarak ülke genelinde 304.782 seyirci ile buluşacaktır.

Nuri Bilge Ceylan Quentin Tarantino ve Uma Thurman’dan ödülünü alırken(2014)

 

Bugüne kadar 7 uzun 1 kısa metrajlı film çekmiş olan Nuri Bilge Ceylan adını Türk sinema tarihine şimdiden altın harflerle yazdırmıştır. Bu sıralar yeni filmi olan Ahlat Ağacı’nın çekimlerine devam etmekte olan Ceylan’ın gelecekteki filmlerini tüm dünya gibi biz de merakla bekliyor olacağız.

 

Gökay Türkmen
Özyeğin Üniversitesi Mimarlık Öğrencisi.
Sanat Karavanı Yazarı.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Devamını oku:
Grammy Ödülleri Sahiplerini Buldu!

Müzik dünyasının en iyilerinin ödüllendirildiği Grammy Müzik Ödülleri gecesinde, kazananlar belli oldu. Grammy Ödülleri'nin 2017 kazananları: Yılın kaydı Hello-Adele Yılın...

Kapat