Zamana Meydan Okuyan Bir Yazar: Frances Burney

İngiliz Edebiyatı’nın güzide yazarlarından olan Frances Burney, 13 Haziran 1752’de doğmuştur. Örgün öğretime gidemeyip kendi kendini eğiten Burney, 10 yaşında yazmaya başlamıştır.

Burney, hayatına 4 roman, 8 tiyatro oyunu ve 20 ciltlik günlük/mektup sığdırmış verimli bir yazardır. Döneminin oldukça saygı duyulan bir yazarı olan Burney, eserleriyle Jane Austen, Thackery gibi yazarların satirik bir bağla önceden habercisi niteliğindedir. İlk romanı olan Evelina anonim bir şekilde basılmıştır. Kitabın yazarı ortaya çıktığında özgün anlatımı ve komik yönüyle eser yazarına hızla ün kazandırmıştır. Evelina’yı, 1782 yılında Cecillia, 1796 yılında Camilla, 1814 yılında ise The Wanderer takip etmiştir.

Burney’in tüm romanları, İngiliz aristokratların hayatını, sosyal gösterişlerini ve kişisel zaaflarını kadın kimliğiyle geniş açıdan sorgulamıştır. Diğer yandan, Burney’in yazdığı oyunlar, ününe zarar vereceğini düşünen babasının itirazları sonucu sergilenmemiştir. İstisnaî olarak sergilenen, Edwy ve Elgiva ise toplum tarafından hoş karşılanmamış ve ilk gösteriminden sonra bir daha sergilenmemiştir.

Hayatı süresince romanları oldukça popüler olan Burney, öldükten sonra eleştirmenler tarafından “kurgu yazarı” olarak sorgulanmaya başlandı. Zira günlükleri üzerinde çalışan eleştirmenler, yazarın eserlerinin 18.yy. hayatının ilginç ve keskin portresi olduğunun iddiasındalar. Eleştirmenler şimdilerde ise, Burney’in eserlerinin üzerinden geçerek ataerkil egemenlik altındaki kadınların sosyal hayatını ve mücadelesini anlattığını savunuyorlar. Araştırmacılar, aynı zamanda, Burney’in günlüklerini zamanın İngiliz toplumunun panoraması olarak görmekteler.

Burney’in yazar olarak zekâsı Dr Samuel Johnson, Edmund Burke, Hester Thrale ve David Gorrik gibi önemli kişiler tarafından takdir edilmiştir. Hatta ilk romanlarını okuyup, beğenen Jane Austen da Gurur ve Önyargı’nın son sayfası Cecillia’yı Burney’den esinlenmiştir.

Burney’in yazarlığının ilk yılları babası tarafından şekillendirilmiştir. Babası Burney’i yazması konusunda cesaretlendirse de yazarın “dramatik komedi” türünde eserler vermesine kadınlara uygun olması gerekçesiyle izin vermemiştir. Buna rağmen Burney, hiciv türündeki eserlerini romanlara dönüştürerek yayımlatmıştır.

Dönemini en güzel şekilde yansıtan Burney, 6 Ocak 1840 yılında gözlerini dünyaya kapatmıştır.

Merve Akyiğit

Hacettepe Üniversitesi İngiliz Edebiyatı mezunu. KitapMeskeni’nde yazarlık, SabitFikir’de ve Organikİnsan’da çevirmenlik, DedalusKitap’ta editörlük yapıyor.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Devamını oku:
Kamp yaparken yanınızda kendi yaptığınız kamp ocağını götürün

Kamp ateşinde su kaynatmaya çalışmış olanlar için taşınabilir ocaklar sezonluk kampçılara göre gayet pratik gibi görünebilir ama sadece evinizde bulunan...

Kapat